Sytuacja na rynku trzody chlewnej robi się coraz bardziej napięta. Minister rolnictwa Stefan Krajewski zwrócił się do prezesa UOKiK o zbadanie, czy na rynku wieprzowiny nie dochodzi do nieuczciwych praktyk, w tym możliwej zmowy cenowej. Powodem są sygnały dotyczące bardzo niskich cen skupu żywca wieprzowego przy jednocześnie wysokich kosztach produkcji i znacznie wyższych cenach mięsa w handlu detalicznym.
Według informacji przywołanych przez resort rolnictwa, cena skupu żywca wieprzowego wynosi obecnie około 5,48 zł/kg masy żywej, a w klasie poubojowej E niespełna 7 zł/kg. Dla wielu gospodarstw są to poziomy znajdujące się na granicy opłacalności lub poniżej niej, szczególnie przy kosztach pasz, energii, opieki weterynaryjnej oraz wymogach bioasekuracji związanych z ASF.
Rolnik sprzedaje tanio, konsument tanio nie kupuje
Największe emocje budzi różnica między tym, ile otrzymuje hodowca, a ile za mięso płaci konsument. Rolnicy od miesięcy zwracają uwagę, że niskie stawki w skupie nie zawsze przekładają się na wyraźnie niższe ceny na sklepowych półkach. Właśnie dlatego resort chce, aby UOKiK sprawdził relacje między producentami a przetwórcami.
Ministerstwo wskazuje na możliwą asymetrię sił na rynku. Po jednej stronie są rozproszeni hodowcy, często działający indywidualnie i mający ograniczoną możliwość negocjacji. Po drugiej – duże zakłady mięsne, które mają znacznie silniejszą pozycję zakupową. Taki układ może sprzyjać presji cenowej wobec producentów.
Chodzi nie tylko o ceny, ale o przyszłość hodowli
Problem niskich cen skupu nie dotyczy wyłącznie bieżących dochodów gospodarstw. Jeśli produkcja trzody chlewnej przez dłuższy czas pozostaje nieopłacalna, część rolników może ograniczać stada albo całkowicie rezygnować z hodowli. To z kolei oznacza dalsze osłabienie krajowego sektora wieprzowiny.
Dlatego sprawa trafiła do UOKiK. Urząd ma zbadać, czy na rynku nie dochodzi do praktyk przypominających zmowę cenową. Oraz czy przetwórcy nie wykorzystują przewagi kontraktowej wobec producentów rolnych. Resort rolnictwa deklaruje gotowość do współpracy przy wyjaśnieniu sprawy.
Rynek potrzebuje przejrzystości
Dla hodowców najważniejsze będzie teraz to, czy kontrola rzeczywiście pokaże, jak kształtują się ceny na kolejnych etapach łańcucha dostaw. Rynek wieprzowiny od dawna mierzy się z kosztami, ASF, importem i wahaniami opłacalności. Bez większej przejrzystości trudno będzie odbudować zaufanie producentów i zapewnić stabilność krajowej hodowli trzody chlewnej.
Źródło:MRiRW
