Leśnicy stawiają płoty, żeby chronić przed leśną zwierzyną zarówno pola rolników jak swoje nowe nasadzenia. Okazuje się, że równie skutecznym lekarstwem przed wchodzeniem w szkodę przez dziki, jelenie i sarny mogą być bariery z martwego drewna. Badania takie, dotyczące nasadzeń buka i dębu, przeprowadzone zostały w 2025 roku na terenie Wolińskiego Parku Narodowego.
Kamery zarejestrowały
Przepisy, głównie Instrukcja Ochrony Lasu, dopuszczają grodzenie upraw co najmniej 2-metrową siatką metalową. Ponadto stosowanie repelentów, zabezpieczenie drzew lub krzewów palikami, wełną owczą lub osłonkami itd. W dużych rewirach leśnych to właściwie jedyny sposób ochrony. Badania w Wolińskim Parku Narodowym dotyczyły stanowisk niewielkich, po 13 świeżych sadzonek w każdym miejscu. Dostęp do nich utrudniały bariery wykonane ludzką ręką, ale wyglądające jak naturalne wykroty oraz zwałowiska powalonych pni, wiatrołomów i suchych gałęzi. Ruch zwierzyny w tych miejscach rejestrowały fotopułapki. W ciągu pół roku zanotowały one 1515 przejść zwierząt, w 70 procentach dzików.
Buki odporniejsze od dębów
Wyniki eksperymentu potwierdziły przypuszczenia, że utrudnienia w dostępie dla zwierząt zapewniają lepszą ochronę nasadzeń. Przeżyło około 90 procent objętych badaniem młodych drzewek, niektóre uszkodzone. Potwierdziło się też, że z obgryzaniem pędów wierzchołkowych przez zwierzęta lepiej od dębów radzą sobie buki. Mają lepszą zdolność do samoregeneracji.
Pilotażowe badania w Wolińskim Parku Narodowym mają być kontynuowane w ciągu następnych 2-5 lat. Wnioski z nich mogą być wykorzystane w gospodarce leśnej jako uzupełnienie dotychczasowej praktyki.
Więcej w artykule M. Baranowskiej, A. Łukowskiego, W. Kowalkowskiego, M. Zadwornego, A. Mazura, R. Witkowskiego, A. Wierzbickiej, F. Majorka, B. Meresa, R. Korzeniewicza pt. „Wykorzystanie martwego drewna w ochronie odnowień dębu i buka przed szkodami od zwierząt kopytnych” („Zagadnienia Doradztwa Rolniczego” 3/2026).
Artykuł jest dostępny w formacie PDF na stronie:
https://zdr.cdr.gov.pl/archiwum.html
Zachęcamy do zapoznania się z pełną treścią numeru:





