Wraz z postępem technologicznym, rolnictwo przekształca się w dynamiczne środowisko, wykorzystując potencjał sztucznej inteligencji, automatyzacji i interakcji z Internetem Rzeczy – wskazują autorzy monografii naukowej „Precyzyjne i inteligentne rolnictwo – stan i perspektywy wdrażania”. Rolnictwo 4.0. dzieje się już dziś.. Opracowanie powstało w ramach projektu „Europejski Zielony Ład – wyzwania i szanse dla polskiego rolnictwa”, realizowanego przez Fundację na rzecz Rozwoju Polskiego Rolnictwa.
Precyzyjne rolnictwo elementem Europejskiego Zielonego Ładu
Autorzy monografii wskazują, że współczesne wyzwania związane z produkcją żywności stawiają przed rolnictwem nowe wymagania. Jednocześnie otwierają drzwi do innowacyjnych rozwiązań. Precyzyjne rolnictwo umożliwia monitorowanie pól na mikroskalę. Albo dostosowywanie ilości używanych środków ochrony roślin czy nawozów do rzeczywistych potrzeb roślin. Przekłada się to na optymalizację produkcji i redukcję wpływu na środowisko. Eksperci podkreślają, że stoimy u progu czwartej zmiany w rolnictwie. Jak i w całej powiązanej wewnętrznie gospodarce, zmierzającej do obiegu zamkniętego.
Rolnictwo 4.0, dzięki wprowadzeniu szybkiego obiegu i przetwarzania informacji, integruje wcześniej wprowadzone technologie. Dotyczą one rolnictwa precyzyjnego, precyzyjnego chowu zwierząt, inteligentnego rolnictwa. Kolejna rewolucja polega na zwiększeniu produktywności i wydajności sektora rolniczego poprzez odpowiednie wykorzystanie danych. Znane są skrótowe hasła, pod którymi kryje się jednak ogrom myśli technicznej i innowacji. M2M, IoT, B2B, Big Data, 5G, sieci neuronowe, uczenie maszynowe to w istocie zaawansowane terminy. Ich znaczenie rzadko jest rozumiane, a więc budzą one rezerwę i obawy. Żadne inne pokolenie w historii ludzkości nie doświadczyło takich zmian technologicznych, jakie były naszym udziałem na przestrzeni ostatnich 40 lat. A przecież bramy gospodarstw przekracza już sztuczna inteligencja zarządzająca w pełni autonomicznymi systemami produkcji – zwracają uwagę we wstępie publikacji.
Rolnictwo 4.0. Od pola do stołu
Ważne są możliwości wdrażania rozwiązań rolnictwa precyzyjnego w ramach Planu strategicznego WPR na lata 2023–2027 oraz innych polityk publicznych. Naukowcy wskazują, że cyfryzacja rolnictwa i automatyzacja procesów w gospodarstwach staje się koniecznością. Dzieje się tak ze względu na nasilające się problemy z brakiem siły roboczej dla rolnictwa. Jak czytamy: „Mając na uwadze ambitne cele strategii „od pola do stołu” w zakresie obniżenia stosowania chemicznych środków ochrony roślin oraz ograniczenia strat składników pokarmowych poprzez wspieranie lepszego zarządzania składnikami pokarmowymi, niezbędnym działaniem jest wspieranie rozwiązań cyfrowych. Z tego powodu państwa członkowskie UE w planach strategicznych WPR na lata 2023–2027 powinny szczególnie uwzględniać przekrojowy cel. Polega on na modernizacji sektora przez sprzyjanie dzieleniu się wiedzą, innowacji i cyfryzacji w rolnictwie i na obszarach wiejskich. A także zachęcanie do ich wykorzystywania”.
Rozwój infrastruktury szerokopasmowej będzie realizowany za pomocą europejskich i krajowych instrumentów wsparcia innych niż Plan Strategiczny dla WPR. Między innymi Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO 2023) oraz środków polityki spójności. Głównie w ramach Programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy (FERC). A także środki krajowe w ramach Funduszu Szerokopasmowego.
Nowe technologie, nowe umiejętności
Polska opracowała zestaw kluczowych zagadnień koniecznych do rozwoju cyfryzacji w rolnictwie i na obszarach wiejskich.
Za ważne należy uznać m.in. wspomaganie rozwoju i modernizacji infrastruktury teleinformatycznej i telekomunikacyjnej na obszarach wiejskich. Ponadto tworzenie i wdrożenie innowacyjnych aplikacji oraz otwartych platform ICT. Dzięki nim możliwe jest zdalne doradzanie, wspieranie producentów rolnych czy zachęcanie użytkowników do aktywnej współpracy (w tym wymiany wiedzy). Rozwój rolnictwa precyzyjnego ułatwi także dostosowanie się sektora rolnego do zmian strukturalnych szczególnie w zakresie ograniczeń na rynku pracy. Należy jednak podkreślić, że stosowanie tej technologii wymaga od rolników nabycia nowych umiejętności, a przede wszystkim zdefiniowania potrzeb w tym zakresie – podsumowują naukowcy.
Autorzy monografii wskazują, że liczne badania prowadzone w ostatnich latach udowadniają, że zastosowanie precyzyjnych technik pomiarowych, przekazujących dane w czasie rzeczywistym, umożliwi zwiększenie produkcji żywności nawet o 70% w stosunku do obecnej produkcji rolnej. Jak wyjaśniają w monografii eksperci, ogromna liczba danych produkowanych przez czujniki wymusza tworzenie technologii pozwalających na ich sprawne przetworzenie i wyłuskanie z nich wiedzy użytkowej. Stąd konieczne stało się wprowadzenie technologii ułatwiających analizowanie danych i podejmowanie na ich podstawie odpowiednich decyzji i działań.
Wykorzystywanie narzędzi sztucznej inteligencji w rolnictwie
Obecnie w rolnictwie sztuczną inteligencję stosuje się powszechnie. „Narzędzia AI są na tyle uniwersalne, że praktycznie we wszystkich działach produkcji rolnej mogą mieć zastosowanie. Tam, gdzie potrzebne jest szybkie wnioskowanie wykorzystujące dane o strukturze wielomodalnej. Czyli takiej, w której dane docierają w wielu standardach. Przykładem jest analiza zdjęć i widma odbiciowego roślin z dronów niskopułapowych lub zdjęć satelitarnych. Dzięki niej można w rozsądny sposób stosować środki ochrony roślin oraz oceniać potrzeby i deficyty nawozowe w uprawach polowych. Jedną z obiecujących aplikacji sztucznej inteligencji może być np. doradztwo.
W 2022 r. opracowano pierwsze w pełni funkcjonujące narzędzie chatbota o nazwie ChatGPT. Może ono zastąpić wiele tradycyjnie stosowanych systemów eksperckich” – podkreślają naukowcy. Dodają również, że istnieje kilka problemów, które należy rozwiązać, aby w pełni móc korzystać z możliwości, jakie dają algorytmy sztucznej inteligencji. „Pierwszym wyzwaniem jest wysoki koszt finansowy związany z wprowadzaniem rozwiązań AI. Może to utrudniać wdrażanie tych modeli w środowiskach o ograniczonych zasobach inwestowania, takich właśnie jak obszary wiejskie”.
Zobacz też: https://www.pprol.pl/rolnictwo-precyzyjne-czas-na-technologie-cyfrowe-w-gospodarstwie-rolnym/
Źródło: https://agronomist.pl/artykuly/precyzyjne-i-inteligentne-rolnictwo-przyszloscia-i-koniecznoscia
