Maliny, które po rozmrożeniu wyglądają i smakują jak świeżo zerwane – brzmi jak marzenie każdego plantatora i konsumenta. Dzięki innowacyjnej technologii mrożenia z falami akustycznymi to marzenie właśnie staje się rzeczywistością! Nowatorskie rozwiązanie opracowane przez grupę SoundBerry poprawia jakość mrożonych owoców. Daje też rolnikom narzędzie do ograniczenia strat i zwiększenia opłacalności produkcji.
Wykorzystanie fal akustycznych w procesie zamrażania pozwala zachować strukturę, wartości odżywcze i aromat owoców na niespotykanym dotąd poziomie. To przykład innowacji, która odpowiada zarówno na potrzeby rynku, jak i wyzwania związane ze zrównoważonym rolnictwem
Technologia SoundBerry
Polska od lat jest jednym z liderów w produkcji owoców jagodowych w Europie. Maliny, truskawki czy porzeczki trafiają zarówno na stoły krajowe, jak i na rynki zagraniczne. Ich potencjał gospodarczy jest ogromny, ale jednocześnie ogromnym obciążeniem dla producentów jest nietrwałość owoców. Każda godzina zwłoki między zbiorem a schłodzeniem owoców działa na ich niekorzyść. Prowadząc do strat jakościowych i finansowych. Wielu plantatorów zna dobrze ten problem. Transport do przetwórni często odbywa się w upale, w warunkach dalekich od idealnych. Owoce szybko miękną i tracą wartość handlową. Również mrożonki, choć rozwiązują kwestię przechowywania, po rozmrożeniu często nie przypominają swoich świeżych odpowiedników.
Woda obecna w tkankach owoców podczas zamrażania tworzy kryształy lodu. Jeśli są one duże i nieregularne, dosłownie rozrywają delikatne ściany komórkowe. Po rozmrożeniu owoce tracą jędrność, stają się wodniste, a ich aromat wyraźnie słabnie. Właśnie dlatego grupa operacyjna SoundBerry, działająca w ramach programu Współpraca PROW 2014–2020, opracowała technologię, w której do procesu mrożenia włączono fale akustyczne. Oddziałują one na cząsteczki wody w owocach, sprawiając, że proces zamarzania przebiega szybciej i równomierniej. Dzięki temu, zamiast dużych kryształów lodu, powstają bardzo drobne struktury, które nie uszkadzają tkanek.
Efekt? Po rozmrożeniu maliny czy truskawki nie rozpadają się w dłoniach, zachowują jędrność, smak i kolor, a pod względem wartości odżywczych niemal nie ustępują owocom świeżym. Jak podkreślają autorzy projektu: „Owoce mrożone metodą mrożenia z wykorzystaniem fal akustycznych zachowują intensywność smaku, jędrność oraz wysoką zawartość witaminy C i antyoksydantów.”
Mrożenie bliżej pola
Innowacyjność SoundBerry nie ogranicza się jednak tylko do fal akustycznych. Zespół zaproponował również, aby cały proces zamrażania odbywał się w kontenerach chłodniczych ustawionych bezpośrednio w gospodarstwach. Owoce trafiają do nich natychmiast po zbiorze, co radykalnie skraca czas, w którym są narażone na rozwój drobnoustrojów i utratę jakości. Rolnik zyskuje pewność, że plon zostanie zabezpieczony w najlepszym możliwym momencie, a logistyka całego procesu staje się prostsza i tańsza. Takie podejście eliminuje konieczność przewożenia owoców na duże odległości do centralnych chłodni, co ogranicza ryzyko strat i pozwala obniżyć koszty transportu.
Cyfrowe wsparcie plantatora
SoundBerry łączy technologię mrożenia z nowoczesnymi rozwiązaniami cyfrowymi. Na plantacjach instalowane są stacje pogodowe, które monitorują temperaturę, wilgotność i inne czynniki wpływające na dojrzewanie owoców. Dane te pomagają określić najlepszy moment zbioru, a tym samym umożliwiają osiągnięcie najwyższej jakości w procesie mrożenia. Dzięki narzędziom cyfrowym, rolnik otrzymuje kompleksowe wsparcie: od prognoz pogody i oceny kondycji upraw po zalecenia dotyczące pracy kontenera chłodniczego. W ten sposób, technologia akustycznego mrożenia staje się elementem szerszego systemu zarządzania gospodarstwem.
Przedstawiciele projektu podkreślają, że technologia akustyczna działa szybciej i bardziej równomiernie niż metody klasyczne. Fale przenikają głębiej w produkt, a przyspieszony proces zamrażania minimalizuje ryzyko powstawania dużych kryształów lodu. To właśnie ta cecha sprawia, że owoce po rozmrożeniu zachowują swoje naturalne właściwości. Jak czytamy w jednym z podsumowań: „Mrożenie akustyczne pozwala uzyskać efekt niemal natychmiastowego zamrożenia, dzięki czemu owoce nie tracą wartości odżywczych i walorów sensorycznych.”
Korzyści dla rynku i środowiska
Nowa metoda nie jest tylko rozwiązaniem technologicznym, ale też modelem biznesowym, który może zmienić rynek owoców mrożonych. Rolnicy, którzy wdrożą tę technologię, będą mogli sprzedawać mrożone maliny i truskawki wyższej jakości, co przełoży się na lepsze ceny skupu i większą opłacalność produkcji. Konsumenci z kolei otrzymają produkt, który nie tylko wygląda, ale i smakuje jak świeży owoc – to szczególnie istotne w kuchni domowej i gastronomii.
Nie bez znaczenia są też korzyści środowiskowe. Ograniczenie strat w transporcie i skrócenie łańcucha logistycznego oznacza mniejszy ślad węglowy, a redukcja marnotrawstwa żywności wspiera cele zrównoważonego rolnictwa.
Źródło: SoundBerry, agronomist.pl
