Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) przygotowało projekt ustawy, który ma wprowadzić specjalne oznaczenie żywności w placówkach takich jak szpitale, szkoły. Zakłady zbiorowego żywienia (w tym cała gastronomia) do przygotowywania posiłków będą mogły wykorzystywać żywność ekologiczną. Ustawa określi również warunki, jakie trzeba będzie spełnić, aby móc używać tego znaku.
W opisie projektu czytamy m.in., że to „odpowiedź na rosnące potrzeby konsumentów, producentów oraz instytucji promujących zdrowe i odpowiedzialne żywienie przez stworzenie zasad produkcji, znakowania i kontroli żywności przygotowanej z udziałem żywności ekologicznej w ramach żywienia zbiorowego”.
Lokalne korzyści
Potrzebę taką zgłaszało wielokroć Stowarzyszenie „Polska Ekologia”. Doceniając korzyści zdrowotne młodego pokolenia oraz pacjentów w czasie hospitalizacji. Czesław Meus przewodniczący Rady Nadzorczej Stowarzyszenia „Polska Ekologia” – ekspert pradawnych, ekologicznych zbóż:
– Mnie i wielu świadomych konsumentów przekonuje smak i prozdrowotne wartości odżywcze. Twierdzę tak na podstawie setek spotkań z konsumentami organizowanych przez nasze stowarzyszenie. Robi ono takie imprezy od 19 lat.
Stowarzyszenie „Polska Ekologia” jest liderem na rynku w kontaktach z konsumentami w różnym wieku. Promujemy polską żywność wysokiej jakości pochodzącą od rodzimych rolników i przetwórców. Na każdym z tych spotkań prowadzimy badania fokusowe. Dają nam one obraz świadomości i zainteresowania konsumentów zakupami produktów z certyfikatem ekologicznym.
Wprowadzenie certyfikacji ekologicznej do żywienia w szkołach i szpitalach może mieć pozytywny wpływ na finansową dostępność do produktów ekologicznych. Chociażby z uwagi na zwiększoną produkcję przez lokalnych rolników i przetwórców. To także skrócony łańcuch dostaw. Powiększony rynek daje niższe ceny. Stymulacja rozwoju lokalnej gospodarki rolnej jest opłacalna dla wszystkich.
Powrót do zbóż
Od 7 lat w szkołach o profilu spożywczym, przede wszystkim w placówkach określanych mianem Zespołu Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego (podlegającego MRiRW) stowarzyszenie realizuj program w formie konkursu „Zboża najwyższej jakości – powrót do zbóż pradawnych”.
Młodzież ma wówczas do czynienia z dawnymi zbożami z certyfikatem ekologicznym. Co ważne , przy zadaniach konkursowych uczniowie mają do dyspozycji mąki, zboża, mięso i inne składniki z certyfikatem ekologicznym. W rezultacie przygotowane przez konkursowiczów potrawy i wypieki pieczywa mają znakomite walory smakowe i prozdrowotne. A prowadząc badania fokusowe mamy wynik – 95% uczestników akceptuje żywność jakości ekologicznej.
Stowarzyszenie „Polska Ekologia” jest żywo zainteresowane tym, aby jak najszybciej w Polsce zaczęły obowiązywać przepisy umożliwiające uzyskania certyfikatów ekologicznych w sektorze zbiorowego żywienia. Zabiegało o to już w 2005 roku wspierając „Deklarację Poznańską”. Wyjaśniało, że ekologiczne produkty są wolne od pestycydów i sztucznych dodatków. Co przyczynia się do lepszego zdrowia dzieci. Wprowadzenie ekologicznych posiłków w szkołach może pomóc w zapobieganiu chorobom związanym z dietą, takim jak cukrzyca, otyłość i alergie pokarmowe.
Od pola do stołu dzieciaków
Czesław Meus od kilku lat spotyka się z rolnikami, szefami kuchni, restauratorami, nauczycielami zawodów gastronomicznych, konsumentami. Wyjaśnia, że jest to olbrzymia szansa dla większej popularyzacji polskich produktów z certyfikatem ekologicznym. Oraz korzyść w postaci podniesienia zdrowotności społeczeństwa, w szczególności dzieci, młodzieży. Również bardzo ważny jest aspekt skrócenia łańcucha dostaw żywności od „Pola do stołu” Ponieważ warzywa, owoce, nabiał, wędliny, pieczywo, miody, przetwory od lokalnych producentów, posiadających certyfikat ekologiczny, mogłyby być dostarczany bez udziału pośredników.
Projekt jest wciąż na etapie konsultacji. Ważne jest, aby ustawa była wdrażana w sposób przejrzysty i sprawiedliwy. Aby nie faworyzowała dużych firm kosztem mniejszych, lokalnych producentów.
Planowany termin przyjęcia projektu omawianej tu ustawy przez Radę Ministrów to jednak dopiero II kwartał 2026 roku. A tymczasem dzieci rosną bez przerwy. Mogłyby rosnąć lepiej karmione. Mogłyby nie być narażone na negatywne skutki niskiego stężenia pestycydów w żywności konwencjonalnej. Wpływ wartościowej żywności ekologicznej na rozwój dzieci jest trudno przecenić, o czym powinni pamiętać rodzice, kierownictwo szkół, samorządowcy i ustawodawcy.
Bohdan Juchniewicz
